Leyla en Arif

Leyla en Arif Yunus strijden al decennia voor de mensenrechten in hun land Azerbeidzjan. De tol die ze daarvoor betalen valt nauwelijks te onderschatten: gevangenschap, marteling en uiteindelijk vertrek uit hun moederland. Ze wonen nu in Nederland maar blijven niettemin op hun hoede…

Het verhaal van Leyla en Arif is onderdeel van een serie die we maakten voor Amnesty International, Het Keerpunt. In iedere aflevering hoor je een mensenrechtenactivist over het moment waarop hij of zij niet langer toe kon kijken, maar besloot om in actie te komen. Een cruciaal moment, omdat het onomkeerbaar de richting van hun leven heeft bepaald.

Luister de andere afleveringen van de serie “Het Keerpunt” onder andere hier: https://www.amnesty.nl/wat-we-doen/podcast-serie-het-keerpunt

De Grens

In deze aflevering hoor je een documentaire die we maakten met de van oorsprong Hongaarse theatermaakster Petra Ardai. Het is een persoonlijk verhaal over de huidige situatie in Hongarije en Europa. 
Precies 30 jaar geleden viel de Berlijnse muur. De beelden van Oost-Duitsers die over de muur klommen en hun West-Duitse stadgenoten in de armen vielen, gingen de hele wereld over.  Maar, eerder dat historische jaar was het IJzeren Gordijn al eens opengegaan, in Hongarije. Daar vond in de zomer van 1989 een ontmoeting plaats met de hoopvolle titel De Pan-Europese Picknick. Onderdeel van deze samenkomst was het symbolisch openen van de grens tussen Oostenrijk en Hongarije, waarna een officiele delegatie van de twee landen een korte ontmoeting zou hebben in het grensgebied. 
Dat die opening volledig uit de hand liep, en… hoe de idealen van een verenigd Europa in rap tempo vervagen, dat hoor je in dit verhaal.

Deze documentaire werd zondag 15 september uitgezonden op Radio 1 in het programma RadioDoc van de NTR en VPRO.

Amor fati

In deze aflevering hoor je een portret van Sharon Miedema. Het is onderdeel van een serie die we maakten voor HVO Querido, een instelling die mensen met psychische of sociaal-economische problemen ondersteunt. Het leven van deze mensen nam in veel gevallen een ongelukkige wending, verslaving, schulden, criminaliteit, psychische problemen. Als je hun verhaal hoort denk je al gauw ‘was het maar anders gelopen…’.

Maar Sharon bekijkt haar levensloop helemaal niet zo. Ze accepteert hoe het is gegaan. En haar acceptatie deed ons denken aan een intrigerend idee van Nietzsche – Amor Fati. Latijn voor ‘liefde voor het lot’. Of, de volledige aanvaarding van alles wat er in je leven gebeurt. Het goede en het slechte, het wijze maar ook het verkeerde.

Onderschat

Lastig als je je eigen competenties niet goed weet in te schatten. Maar misschien nog problematischer wordt het als een ander dat niet kan. Bijvoorbeeld in het onderwijs. Als een leerkracht zijn leerlingen niet het juiste schooladvies geeft. Voor het project De School voor Ouders maakten we hierover een verhaal.

Het start bij de zorg van een moeder, Zahra. Zij is bang dat haar dochter op school wordt onderschat. Uit onderzoek blijkt dat dit best vaak voor komt, met stapelen van diploma’s tot gevolg. We spreken met twee ‘stapelaars’ die zich van het vmbo naar de universiteit hebben geleerd. Heeft de leerkracht in groep 8 ze verkeerd ingeschat? Daarover verschillen ze van mening…

Muziek credits voor deze aflevering: The Dirty & Elephant on Parade, Podington Bear, soundofpicture.com. Licensed under a Attribution-NonCommercial 3.0 International License

De kunst van het luisteren

Een gesprek met mensen buiten onze bubbel hebben we bijna niet meer. Die analyse horen we vaak genoeg in de media. Is luisteren naar de ander ook altijd het beste? En hoe blijf je tóch luisteren (en ren je niet gillend weg) als je in contact komt met iemand buiten je bubbel?

Portret Joel Bons

Componist Joel Bons werd onlangs onderscheiden met de prestigieuze Grawemeyer Award. Een prijs die ook wel wordt beschouwd als de Nobelprijs voor de muziek. Bons kreeg de prijs voor Nomaden. Een compositie die hij speciaal schreef met een bijzondere interculturele ontmoeting voor ogen. Namelijk die tussen de wereldberoemde, Franse cellist: Jean-Guihen Queras, en het Atlas Ensemble. Een orkest dat voornamelijk bestaat uit niet-westerse musici. Zij bespelen hun eigen, traditionele instrumenten zoals de Chinese Erhu, de Armeense duduk, de Japanse Sho en de Turkse Kemence.

De ontmoeting tussen de verschillende muziekculturen levert uiteraard spanning op. De musici zijn immers allemaal geschoold in hun eigen traditie, met een eigen begrip van klank, ritme en tijd. Maar Joel Bons daagt de musici en hun instrumenten op zo’n verrassende manier uit dat ongehoord nieuwe klanken ontstaan. En er – in zijn woorden – ineens een modelgemeenschapje is gevormd, waarin werkelijke interculturele samenwerking plaatsvindt.